İstanbul’un Kurtuluşu Röportajı

İstanbul’un işgali, Osmanlı Devleti’nin içinde bulunduğu İttifak Devletleri’nin Birinci Dünya Savaşı’ndan yenilgiyi kabul ederek çekilmesiyle başladı. Emektar İstanbul, 13 Kasım 1918 tarihinde, İtilaf Devletleri’nin donanmaları Haydarpaşa önlerine demirleyerek resmen işgal etmeye başladı.

Mustafa Kemal Paşa liderliğinde başlayan Kurtuluş Savaşı neticesinde, 16 Mart 1920’de işgal resmen ilan edildi. Mustafa Kemal Paşa, İstanbul Limanı’na giren düşman gemilerinin zafer bayrakları altında kaldığını görünce “Geldikleri gibi giderler” diyerek tarihe geçti.

Mudanya Mütarekesi sonrasında Trakya toprakları teslim edilirken, Refet Paşa ve Selahattin Adil Paşa İstanbul’a geldi. Ancak 24 Temmuz 1923’te Lozan Barış Antlaşması’nın imzalanmasının ardından İtilaf kuvvetleri geri çekilmeye başladı. İstanbul’un son işgali 4 yıl 10 ay 23 gün sonra nihayete erdi.

İstanbul’un Kurtuluş Günü her yıl 6 Ekim’de kutlanırken, İşgal Kuvvetleri Komutanı General Charles Harington’ın yönlendirdiği tahliye operasyonu sonucunda 4 Ekim 1923’te son işgal birlikleri de İstanbul’u terk etti.

Prof. Dr. Ali Satan, Marmara Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi, Lozan Barış Antlaşması’nın hemen ardından işgal ve tahliye sürecini ayrıntılarıyla anlattı ve İstanbul’un tahliyesinin vatanın bütünlüğünü sağladığını belirtti.